"Het land en de regering zijn ziek"

Twintig jaar had ik mijn neef niet gezien, nu beklimmen we samen de Acropolis. Het is iedere keer weer verbazingwekkend hoe vertrouwd het voelt  met familieleden die ik tijden  niet gezien heb. Hij is ook gewoon nog die charmante jongen met de sproeten en de -nu wat grijzende- krullen. Zo nu en dan spreken we elkaar via Skype. “De technologie heeft zich snel ontwikkeld,” zegt hij. “Dat was zeker wel anders toen jij wegging?” Inderdaad: twintig jaar geleden was internationaal bellen duur, en verder hadden we alleen fax. Nu kan ik mijn  moeder iedere dag bellen of skypen. Gratis.

 We lopen langs de Areopagus, waar Paulus 2000 jaar geleden zijn toespraak hield,  de tekst staat gegraveerd op een koperen plaat, onderaan de rots. We klimmen naar boven , via de  uitgesleten treetjes. Bovengekomen is het uitzicht wijds. Mijn neef werkt al jaren in het buitenland. “Een verrijking”, vertelt hij als we verder omhoog klimmen, “om andere culturen te leren kennen.” We maken de conclusie dat je een andere cultuur alleen leert begrijpen als je bij de mensen thuis komt, met hen praat.

 Aangekomen bij de loketten om de entree te betalen hoeven we niet in de rij te staan, zoals vorig jaar. Een gids, die op haar groep staat te wachten, vertelt dat het dit jaar wel heel stilletjes is. De oplossing voor Griekenland ziet mijn neef heel helder: werken en belasting betalen. En het systeem verbeteren. Afrekenen met de bureaucratie, die de boel vertroebelt. “Er is transparantie en controle nodig”, zegt hij, “De technologie is er!”

 Precies zo zei mijn klant Orfeus het, toen hij een plant kwam kopen omdat de oude erbij stond als ‘de Griekse regering’. “Het land en de regering zijn ziek”, zei hij. “We hebben een structurele verandering nodig. Het systeem moet hervormd worden. Zolang dit uitblijft worden we niet beter, maar slechter. Maar heb je er al iemand over gehoord?  Ik hoor de politici alleen praten over het al, of niet korten op lonen. Maar de lonen worden niet bepaald door wetten. De werkelijkheid bepaalt die. Zouden de lonen weer omhoog gaan, dan  gaat de werkeloosheid naar 50%.  Er is geen geld. En de tegenstelling van ‘de Grieken’ tegenover ‘Europa’, het volk tegenover Merkel?  Die verbloemt  alleen de werkelijke tegenstelling: van degenen die niets willen verliezen van wat ze de afgelopen jaren hebben opgestreken tegenover degenen die alles zijn verloren. De groep bevoorrechten weigert ook maar iets in te leveren, en nu ze dit voor elkaar hebben treuren de daders mee  met de slachtoffers , en geven af op Europa, de leningen en de maatregelen.”Orfeus haalt diep adem. Hij is advocaat en werkt op het kantoor van zijn vader. Op zijn bureau staat de dorre plant te knisperen op de luchtstroom van de airconditioning. Straks komt Orfeus hem vervangen voor een nieuwe. Als hij hem goed verzorgd zal hij op den duur uitgroeien tot een boom. Als hij hem verwaarloosd zal hij flink gesnoeid moeten worden om gered te worden.Net als in de economie.